Yapılan düzenleme ile daha önce bazı ülkeler için uygulanan yüzde 6,5’lik gümrük vergisi sıfırlanarak tüm ülkeler için vergi oranı yüzde 0’a indirildi. 31 Aralık 2020 tarihli 3350 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında yürürlüğe giren düzenlemenin, ithalat maliyetlerini düşürerek çiftçinin üretim giderlerini azaltması hedefleniyor. Tarımsal üretimin yoğun olduğu Manisa ve çevresindeki üreticiler için de düzenleme önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
Stratejik ürünlerde vergi avantajı
Karar kapsamında gümrük vergisi sıfırlanan üre gübreleri şu GTİP kodları altında yer alıyor:
- 3102.10.12.00.00: Azot oranı ağırlık itibarıyla %45’i geçen yüksek verimli üre gübreleri
- 3102.10.15.00.00: Azot oranı %45’i geçmeyen üre çeşitleri
- 3102.10.19.00.00: Saf veya saflaştırılmış diğer üre formları
- 3102.10.90.00.00: Farklı form ve karışımlarda sunulan diğer üre türevleri
Bu ürünlerde gümrük vergisinin kaldırılmasıyla birlikte ithalat maliyetlerinin düşmesi ve piyasadaki arzın güçlenmesi bekleniyor.
Daha önce bazı ülkelerde vergi yoktu
Daha önceki uygulamada AB, EFTA ülkeleri, İngiltere, Güney Kore, Malezya ve Singapur gibi ülkelerden yapılan ithalatta gümrük vergisi uygulanmıyordu.
Ancak serbest ticaret anlaşması bulunmayan ülkelerden yapılan ithalatta %6,5 oranında vergi alınıyordu. Yeni düzenleme ile bu oran da kaldırılarak tüm ülkeler için vergi sıfırlandı.
Fiyatlar hemen düşmeyebilir
Uzmanlar, alınan kararın gübre fiyatlarına kısa vadede doğrudan yansımayabileceğini belirtiyor. Bunun nedeni ise piyasada bulunan gübrelerin büyük bölümünün daha önce yüzde 6,5 vergi ödenerek ithal edilmiş stoklardan oluşması.
Bu nedenle mevcut stokların maliyetinde bir değişiklik olmayacağı için fiyatlarda anlık bir düşüş beklenmiyor. Ancak yeni ithalatlarda vergi yükünün kalkmasıyla birlikte piyasaya girecek ürünlerde maliyetlerin düşmesi ve fiyat artışlarının sınırlanması öngörülüyor.
Çiftçi için kritik girdi
Türkiye’nin gübre üretiminde hammadde açısından büyük ölçüde ithalata bağımlı olması nedeniyle yapılan bu düzenleme, özellikle bitkisel üretimin yoğun olduğu Manisa gibi tarım şehirleri için önem taşıyor.
Öte yandan uzmanlar, gübre fiyatlarının nihai seyrinde yalnızca vergi düzenlemelerinin değil; döviz kuru, küresel gübre fiyatları, doğalgaz maliyetleri ve arz-talep dengesi gibi faktörlerin de belirleyici olacağını vurguluyor.
