20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü dolayısıyla Türkiye’deki çocukların adalete erişimi, mahkeme dağılımları ve ceza infaz kurumlarındaki mevcut duruma ilişkin veriler gündeme geldi. Paylaşılan verilere göre cezaevlerinde bulunan çocuk sayısı 5 bin 121’e yükselirken, Türkiye genelindeki 85 çocuk mahkemesinin yalnızca 46 ilde faaliyet gösterdiği, 35 ilde ise çocuk mahkemesi bulunmadığı belirtildi. Çocuk mahkemesi olmayan 35 ilde çocukların genel mahkemelerde görev yapan hâkimler önünde yargılandığı, ülke genelindeki çocuk ağır ceza mahkemesi sayısının ise 16 olduğu kaydedildi.

Cumhuriyet’in aktardığı ve Adalet Bakanlığı tarafından 7 Ocak 2026’da Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunulan verilere göre, tutuklu çocukların cezaevlerinde ortalama kalış süresi 109 gün, hükümlü çocukların ise 404 gün olarak hesaplandı. Verilerde, dokuz çocuk ve gençlik kapalı kurumunda 2 bin 736 kişilik kapasiteye karşılık 3 bin 473 çocuğun bulunduğu ve kapasitenin yüzde 27 oranında aşıldığı görüldü. Beş çocuk eğitimevindeki 622 kişilik kontenjanın ise 435’inin dolu olduğu bildirildi.

TBMM araştırma komisyonu kapsamında 607 çocukla gerçekleştirilen çalışmada ise çocukların cezaevi öncesi eğitim ve çalışma hayatlarına ilişkin bulgular yer aldı. Araştırmaya göre çocukların yüzde 51,1’inin cezaevine girmeden önce okulu bıraktığı, düzenli okula devam edenlerin oranının yüzde 28,7’de kaldığı ve daha önce çalıştığını belirtenlerin oranının yüzde 87,1 olduğu tespit edildi. Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü verilerine göre de 426 çocuk herhangi bir okulu bitirmediğini, 264 çocuk ise okuma yazma bilmediğini beyan etti. Aynı araştırmada çocukların yaklaşık yüzde 40’ı kendisine zarar vermeyi denediğini, yüzde 20,6’sı ise psikolojik veya duygusal sorun yaşadığını aktardı.

Verileri değerlendiren Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Av. Dr. Selmin Cansu Demir, tutuklama tedbirinin çocukların eğitim hayatı ve aile bağları üzerindeki etkilerine işaret etti. Demir, "Bir çocuk tutuklandığında okulundan, ailesinden ve arkadaşlarından uzaklaşıyor; hapishane gibi ortamlar çocuğun suçla yeniden ilişkilenmesinin önünü açıyor." ifadelerini kullandı.

ICAO Konseyinde Türkiye dönemi yeniden başlıyor
ICAO Konseyinde Türkiye dönemi yeniden başlıyor
İçeriği Görüntüle

Tutuklama yerine özgürlüğü kısıtlamayan tedbirlerin önceliklendirilmesi ve tahliye sonrasında çocuklara eğitim ile psikososyal destek sağlanması gerektiğini vurgulayan Demir, "Çocukların yeniden suça sürüklenmesini önlemek istiyorsak tahliye oldukları gün nasıl bir hayata döndükleriyle ilgilenmek zorundayız." değerlendirmesinde bulundu.

Kaynak: Haber Merkezi