Türkiye zeytin ve zeytinyağı sektöründe yeni sezon öncesi yüksek rekolte beklentisi gündeme gelirken, üretim miktarındaki artışın beraberinde getireceği maliyet ve ihracat sorunları da tartışılmaya başlandı.
Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği Yönetim Kurulu Üyesi ve Ege Bölgesi Sanayi Odası Meclis Üyesi Hilmi Sürek, bu sezon Türkiye tarihinin en yüksek zeytinyağı rekoltelerinden birinin gerçekleşebileceğini belirtti. Sürek, toplam zeytin miktarının 500-600 bin ton seviyesinde olabileceğini ifade ederek, yüksek rekoltenin sektör açısından ciddi bir sınav olacağını söyledi.
Sürek, “Çok zeytin var bu sene. 500-600 bin ton vardır diye düşünüyorum. Hiç bu kadar olmadı rekolte. Çok sıkıntılı olacak. İnşallah ürünü işletebiliriz” ifadelerini kullandı.
Yüksek maliyet üreticiyi zorluyor
Zeytin üretiminde en önemli gider kalemlerinden birinin hasat işçiliği olduğunu belirten Sürek, yüksek işçilik maliyetlerinin Türkiye’nin uluslararası pazardaki rekabet gücünü olumsuz etkilediğini savundu.
Zeytinyağı fiyatlarının yüksek olmasının nedenlerinden birinin işçilik giderleri olduğunu dile getiren Sürek, özellikle Fas gibi zeytinyağı piyasasında ağırlığını artıran ülkelerle rekabette Türkiye’nin zorlandığını söyledi.
Sürek, Türkiye’nin üretimde teknolojik dönüşümü yeterince hızlı gerçekleştiremediğini belirterek, mevcut maliyet yapısının üreticiyi zor durumda bıraktığını ifade etti.
Sürek, “Birçok zeytin işlenmeden kalacak” diyerek, yüksek rekolteye karşın hasat ve işleme maliyetlerinin sektör açısından önemli bir risk oluşturduğuna dikkat çekti.
İhracatta rekabet baskısı
Sürek, zeytinyağının toptan litre fiyatının yaklaşık 200 lira seviyesinde olduğunu belirtirken, İspanya başta olmak üzere üretici ülkelerdeki daha düşük işleme maliyetlerinin Türkiye açısından önemli bir rekabet unsuru olduğunu söyledi. Sürek ayrıca zeytinyağı sektörüne yönelik desteklerin kaldırıldığını ifade etti.
Ege Bölgesi Sanayi Odası Meclis Üyesi Nedim Kalpaklıoğlu da yüksek rekoltenin ihracatla değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Kalpaklıoğlu, bu sezon zeytinyağında yaklaşık 500 bin tonluk üretim beklediğini belirterek, mevcut koşullarda bu miktarın tamamının ihraç edilmesinin zor olabileceğini söyledi.
Türkiye’nin dünya zeytinyağı üretiminde önemli bir konuma sahip olduğunu ifade eden Kalpaklıoğlu, İspanya’nın yaklaşık 1,5 milyon tonluk üretimle dünya piyasasında fiyatları etkileyen başlıca ülkelerden biri olduğunu belirtti.
Kalpaklıoğlu, Türkiye’nin uluslararası pazarda rekabet edebilmesi için ihracatın desteklenmesi gerektiğini vurgulayarak, “Biz bu ihracatı yapmak durumundayız. Yoksa sıkıntılı günler bizi bekliyor” dedi.
