İşe izinsiz gitmediği gerekçesiyle işten çıkarılan bir çalışanın kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanamayacağına hükmeden Yargıtay, işverenin fesih öncesinde işçiye devamsızlık mazeretini sorma zorunluluğu bulunmadığını belirtti.
19 YILLIK ÇALIŞAN İKİNCİ KEZ ÜCRETSİZ İZİN İSTEDİ
Karara konu olayda, aynı işyerinde 19 yıldır çalışan bir işçi, 90 gün ücretsiz mazeret izni kullandı. İzin süresinin sona ermesinin ardından yeniden ücretsiz mazeret izni talebinde bulunan işçiye işveren tarafından olumsuz yanıt verildi.
İşyeri yönetimi, çalışana belirlenen tarihte mesaisine başlaması gerektiğini hem sözlü hem de yazılı olarak bildirdi. Ancak işçi, yapılan uyarılara rağmen işe gitmedi. Bunun üzerine hakkında 10 gün boyunca devamsızlık tutanağı düzenlendi.
İşveren, devamsızlığı gerekçe göstererek iş sözleşmesini haklı nedenle ve tazminatsız şekilde feshetti.

İŞÇİ, KIDEM VE İHBAR TAZMİNATI İÇİN DAVA AÇTI
İşten çıkarılan çalışan, İş Mahkemesi'ne başvurarak kıdem ve ihbar tazminatının yanı sıra yıllık ücretli izin, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil, hafta tatili, yol ve yemek ücreti ile asgari geçim indirimi alacaklarının tahsilini talep etti.
İşveren ise işçinin ücretsiz izin süresinin sona ermesine rağmen 10 gün boyunca işe gelmediğini belirterek feshin haklı olduğunu savundu ve davanın reddini istedi.
İş Mahkemesi, işçiye devamsızlığının nedeni ve mazeretinin bulunup bulunmadığının sorulmamış olmasını dikkate alarak kıdem ve ihbar tazminatlarının ödenmesine karar verdi. Diğer alacak taleplerinin bir kısmını ise reddederek davayı kısmen kabul etti.
İşverenin avukatı kararı istinafa taşıdı. Bölge Adliye Mahkemesi de istinaf başvurusunu esastan reddetti. Bunun üzerine dosya temyiz incelemesi için Yargıtay'a gönderildi.
YARGITAY'DAN İŞVEREN LEHİNE KARAR
Dosyayı inceleyen Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, devamsızlık ve izin kullanımıyla ilgili önemli değerlendirmelerde bulundu.
Kararda, işveren tarafından ücretli veya ücretsiz izin verilen işçinin izin süresi boyunca işyerinde bulunmasının beklenemeyeceği ve bu süre içerisinde devamsızlıktan söz edilemeyeceği belirtildi.
Yıllık ücretli iznin kullanılacağı zamanı belirleme yetkisinin işverenin yönetim hakkı kapsamında olduğu vurgulanan kararda, işçinin kendi kararıyla izne ayrılamayacağı ifade edildi. İşçinin yıllık ücretli izin kullandığını ileri sürerek işe gelmemesinin, işveren tarafından izinli sayılmadığı durumlarda devamsızlık olarak değerlendirileceği hatırlatıldı.
İŞVERENİN İŞÇİYE MAZERETİNİ SORMA ZORUNLULUĞU YOK
Yargıtay, dosyada işçinin devamsızlık yaptığının sabit olduğunu belirterek işverenin haklı fesih hakkını kullandığı sonucuna vardı.
Kararda, işverenin devamsızlık nedeniyle iş sözleşmesini feshetmeden önce işçiye mazeretinin bulunup bulunmadığını sormak zorunda olmadığına dikkat çekildi.
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi kararında şu ifadelere yer verildi:
"İşçiye devamsızlığa ilişkin mazeretinin bulunup bulunmadığı sorulmadan işverence iş sözleşmesinin sonlandırıldığı gerekçesiyle kıdem ve ihbar tazminatları hüküm altına alınmıştır. Ancak; işverenin, devamsızlık nedenine bağlı olarak iş sözleşmesini feshetmeden önce, işçinin mazeretinin bulunup bulunmadığını sorma zorunluluğu bulunmamaktadır.
Kaldı ki davacı işçinin 'iş sözleşmesine tazminatlı bir şekilde son verilmesi' talebini içerir dilekçesi de iletilebilir bir mazereti bulunmadığını göstermektedir.
Yapılan bu açıklamalar neticesinde, iş sözleşmesi işveren tarafından haklı nedenle feshedilen davacı kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazanamayacağından, bu taleplerin reddi yerine yazılı şekilde kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir."
İŞ MAHKEMESİNİN KARARI BOZULDU
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, işverenin temyiz başvurusunu haklı bularak Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve ilk derece mahkemesinin kararının bozulmasına oy birliğiyle hükmetti.
Kararla birlikte, devamsızlık nedeniyle yapılan haklı fesihlerde işverenin işçiye önceden mazeretini sorma zorunluluğu bulunmadığı bir kez daha vurgulanmış oldu.




