Gerekli şartların tamamlanması halinde BES, SGK emekliliğine ek bir gelir kaynağı oluşturabiliyor.
SGK kapsamında emeklilik şartları, sigorta başlangıç tarihi, prim gün sayısı ve yaş kriterlerine göre değişiklik gösteriyor.
1999-2008 yılları arasında sigortalı olanlarda SSK kapsamında 7 bin prim günü ile kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş şartı bulunuyor. 2008 sonrası sigorta girişlerinde ise SSK için gerekli prim gün sayısı 7 bin 200'e yükselirken, yaş şartı erkeklerde 61'e kadar çıkabiliyor.
Bağ-Kur kapsamında ise kadın ve erkekler için 9 bin prim günü şartı uygulanıyor.
BES İLE SGK’YA EK BİR EMEKLİLİK GELİRİ OLUŞTURULABİLİYOR
SGK'dan emekli olan vatandaşlar da BES'e dahil olarak ikinci bir emeklilik geliri için birikim yapabiliyor. Emeklilik sonrasında çalışmaya devam eden kişiler açısından da BES üzerinden tasarruf imkânı bulunuyor.
Emeklilik sonrasında çalışırken ödenen SGK primleri yeni bir SGK emekliliği oluşturmazken, BES kapsamında yapılan birikimler ayrı bir emeklilik geliri oluşturabiliyor.
Bu nedenle BES, SGK'dan alınacak emekli aylığının yanında uzun vadeli ek gelir oluşturmak isteyenler açısından tamamlayıcı bir seçenek olarak öne çıkıyor.
BES’TE EMEKLİLİK İÇİN 10 YIL VE 56 YAŞ ŞARTI
BES kapsamında emeklilik hakkından yararlanabilmek için sistemde en az 10 yıl kalmak ve 56 yaşını doldurmak gerekiyor.
Örneğin 2000 yılında SGK'ya giriş yapan bir erkek çalışan, SGK kapsamında 7 bin prim günü ve 60 yaş şartına tabi olabilirken, aynı dönemde BES'e de dahil olması halinde BES'teki 10 yıllık süre ve 56 yaş koşulunu daha önce tamamlayabiliyor.
Böylece kişi, şartları yerine getirmesi durumunda BES kapsamında emeklilik hakkı elde ederken, SGK'daki emeklilik şartlarını daha sonra tamamlayabiliyor.
BES’TE KATKI PAYINI KATILIMCI BELİRLİYOR
BES'in dikkat çeken özelliklerinden biri de sisteme yatırılacak katkı payının katılımcının bütçesine göre belirlenebilmesi.
Katılımcı, kendi ekonomik koşullarına uygun bir katkı payı belirleyebiliyor ve ilerleyen dönemde bu tutarı artırabiliyor. Yapılan ödemelere devlet katkısının da eklenmesiyle uzun vadede emeklilik birikiminin artırılması hedefleniyor.
TES’TE İŞVEREN KATKISI GÜNDEMDE
Önümüzdeki dönemde uygulanması planlanan Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi'nin (TES) de benzer bir yapıya sahip olması bekleniyor.
OKS'ye benzer bir model üzerinden şekillenmesi öngörülen sistemde çalışan katkısının yanı sıra devlet ve işveren katkısının da bulunması planlanıyor.
Üç farklı kaynaktan yapılacak katkılarla çalışanların emeklilik dönemindeki birikimlerinin artırılması hedefleniyor.
BİRİKİM TOPLU VEYA DÜZENLİ ÖDEME ŞEKLİNDE DEĞERLENDİRİLEBİLİYOR
BES'te emeklilik hakkı elde edildiğinde birikimlerin nasıl kullanılacağı konusunda katılımcının tercihleri önem taşıyor.
Biriken tutar ve hak edilen devlet katkısı toplu olarak alınabileceği gibi, belirli bir süre boyunca düzenli ödeme şeklinde de değerlendirilebiliyor. Böylece BES birikimi, emeklilik döneminde kişinin gelir planlamasına göre farklı şekillerde kullanılabiliyor.
OKS’DE MAAŞTAN KESİNTİ YAPILIYOR
Otomatik Katılım Sistemi'nde (OKS) ise çalışanların ücretlerinden her ay en az yüzde 3 oranında kesinti yapılarak emeklilik amacıyla birikim oluşturuluyor.
Çalışanlar, sistem kapsamında yapılan kesintilerle düzenli tasarruf yaparken, sistemden ayrılma hakkına da sahip bulunuyor.
İKİ SİSTEM, TEK HEDEF: EMEKLİLİKTE GELİRİ ARTIRMAK
SGK, emeklilik döneminde düzenli aylık sağlarken BES, kişinin kendi yaptığı birikimler üzerinden ek bir gelir oluşturmasına imkân tanıyor. Bu nedenle iki sistem birbirinin alternatifi olmaktan çok, emeklilik döneminde farklı gelir kaynakları oluşturma açısından tamamlayıcı bir yapı sunuyor.
BES'te emeklilik için 56 yaş ve en az 10 yıllık sistemde kalma şartının tamamlanmasıyla birlikte, SGK emekliliğinden bağımsız olarak BES kapsamında da emeklilik hakkından yararlanılabiliyor.
