Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 3 Mart 2026 tarihli (2025/3450 Esas, 2026/1141 Karar) ilamıyla, yıllardır aynı taşınmazı kullanan kiracılarla imzalanan yenileme sözleşmelerinde 5 yıllık kira tespit süresinin nasıl hesaplanacağına açıklık getirdi. İstanbul’da 2005 yılından bu yana aynı kiracının faaliyet gösterdiği bir iş yerine ilişkin davada, yalnızca son sözleşme tarihini dikkate alan yerel mahkeme ve istinaf kararları bozuldu.
Dosyadaki bilgilere göre, İstanbul’da 2005 yılında kiralanan iş yerini kullanmaya devam eden kiracı ile ev sahibi arasında 2018 yılında yeni bir kira sözleşmesi imzalandı. 2021 yılına gelindiğinde aylık kira bedelinin 22 bin lira seviyesinde olduğunu ve bölgedeki benzer iş yerlerine göre düşük kaldığını belirten ev sahibi, kiranın 39 bin liraya yükseltilmesi talebiyle kira tespit davası açtı.
Davaya bakan sulh hukuk mahkemesi, 2018 tarihli sözleşmenin üzerinden 5 yıl geçmediği gerekçesiyle kiranın hakkaniyete göre yeniden belirlenemeyeceğine ve yalnızca sözleşmedeki artış şartının uygulanabileceğine hükmetti. İstinaf incelemesini yapan İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi de yerel mahkeme kararını yerinde bularak ev sahibinin başvurusunu reddetti.
Temyiz incelemesini gerçekleştiren Yargıtay 3. Hukuk Dairesi ise kararın bozulmasına hükmetti. Daire, kiracının taşınmazı 2005 yılından beri kullandığına işaret ederek, 2018 yılında yapılan sözleşmenin yeni bir kira ilişkisi kurmaktan ziyade mevcut ilişkiyi yazılı hale getirme amacı taşıyabileceğini kaydetti. Kararda, yalnızca son sözleşme tarihine bakılarak sonuca gidilemeyeceği; kira ilişkisinin ilk başlangıç tarihi ile 2018’de belirlenen kira bedelinin o dönemin piyasa koşullarına uygun olup olmadığının birlikte incelenmesi gerektiği vurgulandı.
Bozma kararının ardından dosyada bilirkişiden ek rapor alınacak. Hazırlanacak rapora göre iki farklı hukuki sonuç ortaya çıkabilecek:
-
Bedel Piyasa Rayicine Uygunsa: 2018 yılında belirlenen kira bedelinin o dönemin piyasa rayicine uygun olduğunun tespit edilmesi halinde, 5 yıllık süre yeni sözleşme tarihinden itibaren hesaplanacak ve talep edilen dönem için sözleşmedeki artış şartı ile yasal endeks artışı esas alınacak.
-
Bedel Rayicin Altında Kaldıysa: 2018’deki bedelin piyasa rayicinin altında kaldığı ve sözleşmenin mevcut ilişkiyi sürdürmek amacıyla yapıldığı belirlenirse, 2005 yılındaki ilk kira başlangıç tarihi dikkate alınarak kira bedeli hakkaniyete göre yeniden tespit edilebilecek.
Bozma kararının kiranın doğrudan 39 bin liraya çıkarılacağı anlamına gelmediği, nihai kira tutarının bilirkişi incelemesi ve kanuni şartlar doğrultusunda belirleneceği kaydedildi.
Kanundaki 5 yıllık sürenin yürürlüğünü koruduğunu belirten hukukçular, kararın sözleşme yenileme yoluyla bu sürenin yapay biçimde sıfırlanmasını engellediğini ifade ediyor. Benzer uyuşmazlıklarda ev sahipleri açısından kira ilişkisinin ilk başlangıcını kanıtlayan eski sözleşmeler ve banka ödeme dekontları önem taşırken; kiracılar açısından yeni sözleşmenin imzalandığı dönemdeki bedelin piyasa koşullarına uygun olduğunu gösteren emsal ilanlar ve varsa bilirkişi raporları belirleyici belgeler arasında yer alıyor.




