Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Foodist İstanbul Uluslararası Gıda ve İçecek Ürünleri Fuarı’nın açılış programında Türkiye’nin tarım ve gıda sektöründeki mevcut durumu ile gelecek hedeflerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Türkiye’nin son yıllarda tarımsal üretimde önemli bir ivme yakaladığını belirten Yumaklı, tarımsal hasıla açısından ülkenin dünya sıralamasındaki konumuna dikkat çekti.
Yumaklı, 2002 yılında dünya genelinde 12’nci sırada bulunan Türkiye’nin bugün tarımsal hasılada 7’nci sıraya yükseldiğini belirterek, ulaşılan 83,2 milyar dolarlık tarımsal hasılanın Cumhuriyet tarihinin en yüksek seviyesi olduğunu ifade etti.
Bakan Yumaklı, 2026 yılı sonuçlarında tarımsal hasılanın mevcut seviyenin de üzerine çıkmasını beklediklerini söyledi.
185 ülkeye 2 bin 226 çeşit tarım ve gıda ürünü ihraç ediliyor
Türkiye’nin yalnızca iç piyasasının gıda ihtiyacını karşılayan bir ülke olmadığını vurgulayan Yumaklı, 86 milyon vatandaşın yanı sıra yaklaşık 60 milyon turistin gıda arzının da Türkiye tarafından karşılandığını belirtti.
Türkiye’nin tarım ve gıda sektöründeki ihracat kapasitesine de dikkat çeken Yumaklı, 185 ülkeye 2 bin 226 çeşit tarım ve gıda ürünü ihraç edildiğini, bu ihracatın ülke ekonomisine 32,6 milyar dolarlık katkı sağladığını açıkladı.
Tarım, küresel iklim değişikliğiyle birlikte stratejik hale geldi
Küresel iklim değişikliği ve doğal kaynakların giderek daha fazla baskı altında kalmasının tarım sektörünün önemini artırdığını belirten Yumaklı, gıda arz güvenliğinin ülkeler açısından stratejik bir konu haline geldiğini söyledi.
Dünyada ülkelerin kendi kaynaklarını koruma eğiliminin güçlendiğini belirten Yumaklı, gıda ve tarım politikalarının artık milli güvenlik perspektifiyle ele alındığını ifade etti.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün 2050 yılına yönelik projeksiyonlarına da değinen Yumaklı, gelecekte daha fazla gıdaya ihtiyaç duyulacağını, buna karşın doğal kaynakların sınırlı olduğunu söyledi.
Bu nedenle tarımda temel hedefin doğal kaynakları korumak, birim alandan daha fazla verim almak, teknoloji ve planlamayı üretimin merkezine yerleştirmek ve sürdürülebilir üretim modellerini geliştirmek olduğunu belirtti.
Türkiye’nin tarımsal katma değerdeki payı yüzde 1,75
Türkiye’nin küresel ekonomideki payı ile tarımsal üretimdeki konumunu karşılaştıran Yumaklı, 2025 yılı Dünya Bankası verilerine göre Türkiye’nin dünya ekonomisindeki payının yüzde 1,35 olduğunu söyledi.
Yumaklı, küresel tarımsal üretimin oluşturduğu katma değer içerisinde Türkiye’nin payının ise yüzde 1,75 seviyesinde bulunduğunu belirterek, bu verilerin Türkiye’nin tarımdaki gücünü ortaya koyduğunu ifade etti.
Çin pazarına yönelik çalışmalar sürüyor
Tarımın aynı zamanda ülkeler arasındaki ticari ve diplomatik ilişkiler açısından da önemli bir araç haline geldiğini belirten Yumaklı, tarım diplomasisinin giderek daha fazla önem kazandığını söyledi.
Çin pazarına yönelik çalışmalara da değinen Yumaklı; somon, çipura, levrek ve badem gibi ürünlerin Çin pazarına girişine ilişkin Ticaret Bakanlığı ile yoğun çalışmalar yürütüldüğünü belirtti.
Yumaklı, kanatlı et ihracatının önündeki bazı engellerin de kısa süre içerisinde aşılmasının hedeflendiğini kaydetti.
Yeni ihracat güzergâhı vurgusu
Türkiye’nin tarım ve gıda ihracatında yeni ticaret güzergâhlarının da önem taşıdığını belirten Yumaklı, Türkiye’den Suriye üzerinden Ürdün ve Körfez ülkelerine uzanan kara yolu bağlantısının 15 Nisan 2026 itibarıyla yeniden işler hale getirildiğini söyledi.
Türkiye, Suriye, Ürdün ve Suudi Arabistan üzerinden oluşturulan transit koridorun ihracatçılar açısından yeni bir ticaret güzergâhı oluşturabileceğini belirten Yumaklı, Türk ihracatçılarının bu hattı etkin şekilde kullanmasını beklediklerini ifade etti.
“Sözleşmeli üretim mutlaka hayata geçirilmeli”
Tarım sektörünün çok sayıda dış etkene açık olduğuna dikkat çeken Yumaklı, üretimde istikrarın sağlanması açısından sözleşmeli üretim modelinin önemine vurgu yaptı.
Sözleşmeli üretimin hem üretici hem de sanayici açısından güvenli bir yapı oluşturacağını belirten Yumaklı, bu alanda yeni düzenlemeler üzerinde çalıştıklarını ve söz konusu düzenlemelerin önümüzdeki dönemde kamuoyuyla paylaşılacağını söyledi.
Yumaklı, tarım sektöründe hedeflerinin üreticinin emeğini yalnızca Türkiye’deki tüketicilerle değil, dünyanın farklı bölgelerindeki tüketicilerle de buluşturmak olduğunu belirtti.
